Drewniane kratownice dachowe

definicja, zasada działania i zastosowanie w konstrukcjach dachów

Czym są drewniane kratownice dachowe?

Drewniane kratownice dachowe to układy konstrukcyjne złożone z połączonych elementów drewnianych, których zadaniem jest przenoszenie obciążeń dachu na elementy nośne budynku w sposób równomierny i kontrolowany.

Drewniana kratownica dachowa to konstrukcja złożona z:

  • pasa górnego,

  • pasa dolnego,

  • krzyżulców,

  • słupków,

  • węzłów połączeniowych.

Elementy te współpracują ze sobą jako układ statyczny, w którym siły rozciągające i ściskające są rozłożone wzdłuż prętów kratownicy.
Takie rozwiązanie zapewnia wysoką sztywność konstrukcji przy relatywnie niewielkim zużyciu materiału.

W literaturze inżynierskiej kratownice dachowe opisuje się jako struktury, które przenoszą obciążenia dachu — takie jak ciężar własny, śnieg i wiatr — na ściany lub słupy budynku.

Drewniana kratownica dachowa – budowa wiązara z pasem górnym, pasem dolnym, słupkiem i krzyżulcem

Zasada działania kratownic dachowych

Podstawową cechą kratownicy jest praca jej elementów w układzie sił osiowych.
Oznacza to, że:

  • pas górny przenosi obciążenia połaci dachowej,

  • pas dolny stabilizuje konstrukcję,

  • krzyżulce i słupki rozkładają siły wewnętrzne.

Dzięki temu kratownica działa jako stabilna, sztywna rama konstrukcyjna, która równoważy siły działające na dach i przekazuje je na podpory budynku.

W praktyce oznacza to, że kratownice umożliwiają projektowanie dachów o większych rozpiętościach i lepszej efektywności materiałowej niż tradycyjne układy krokwiowe.

Kratownice dachowe a wiązary dachowe – różnica pojęciowa

W kontekście konstrukcji dachowych pojęcia „kratownica” i „wiązar” są ze sobą ściśle powiązane, ale nie tożsame.

  • Kratownica opisuje zasadę konstrukcyjną — układ prętów tworzących strukturę nośną.

  • Wiązar dachowy jest konkretną formą geometryczną kratownicy, zaprojektowaną dla określonego dachu.

W nowoczesnym budownictwie prefabrykowane wiązary dachowe są projektowane jako kratownice, których geometria i przekroje są dobierane na podstawie obliczeń statycznych.

Materiały stosowane w drewnianych kratownicach dachowych

Drewniane kratownice dachowe wykonuje się najczęściej z:

  • drewna konstrukcyjnego (np. C24),

  • elementów łączonych za pomocą płytek kolczastych, np. firmy MiTek

  • prefabrykowanych elementów produkowanych w kontrolowanych warunkach.

Drewno jest materiałem często wybieranym ze względu na korzystny stosunek wytrzymałości do masy oraz możliwość prefabrykacji elementów konstrukcyjnych.

Typowe układy kratownic dachowych

W konstrukcjach dachowych stosuje się różne układy kratownic, których geometria zależy od:

  • rozpiętości budynku,

  • rodzaju dachu,

  • obciążeń,

  • funkcji poddasza.

Do najczęściej spotykanych układów należą m.in.:

  • kratownice o układzie trójkątnym,

  • kratownice typu king post i queen post,

  • kratownice typu Howe, Pratt, Fink,

  • kratownice nożycowe (scissor),

  • kratownice łukowe.

W literaturze technicznej wskazuje się, że konfiguracja kratownicy jest dobierana w zależności od rozpiętości, obciążeń oraz wymagań konstrukcyjnych danego obiektu.

Rysunki techniczne prefabrykowanych wiązarów dachowych – różne schematy konstrukcji
więcej informacji kliknij tutaj

Zastosowanie drewnianych kratownic dachowych

Drewniane kratownice dachowe stosuje się w wielu typach obiektów, w tym:

  • budynkach mieszkalnych,

  • obiektach przemysłowych i magazynowych,

  • halach,

  • budynkach usługowych,

  • konstrukcjach o dużych rozpiętościach.

Kratownice jako ustrój konstrukcyjny są wykorzystywane nie tylko w dachach, lecz także w mostach, halach i innych konstrukcjach inżynierskich.

Drewniane kratownice dachowe jako element systemu konstrukcji dachu

Drewniane kratownice dachowe nie funkcjonują jako samodzielny element, lecz jako część systemu konstrukcyjnego dachu.
Ich projektowanie wymaga uwzględnienia:

  • geometrii budynku,

  • rodzaju pokrycia dachowego,

  • obciążeń klimatycznych,

  • układu ścian nośnych,

  • wymagań użytkowych.

Dlatego kratownice dachowe są projektowane indywidualnie dla każdego obiektu, a ich parametry wynikają z obliczeń statycznych i analizy konstrukcyjnej.

Podsumowanie – rola drewnianych kratownic dachowych

Drewniane kratownice dachowe stanowią kluczowy element nowoczesnych konstrukcji dachowych.
Łączą w sobie:

  • efektywność materiałową,

  • wysoką nośność,

  • możliwość prefabrykacji,

  • elastyczność projektową.

Ich znaczenie wynika z faktu, że kratownice umożliwiają projektowanie dachów jako systemów inżynierskich, a nie jedynie zbioru elementów konstrukcyjnych.

Przewijanie do góry
Zadzwoń!